Insecten in Amsterdam en omgeving  
 

De Bijen - orde Hymenoptera
[hymen is Grieks voor vlies: de vleugels zijn vliezig]

  algemene info bijen in de ivn-tuin andere websites en boeken
fotoalbum: sociale bijen:
hommels en honingbij
solitaire bijen:
enkele voorjaarssoorten
solitaire bijen:
bijen met buikschuiers
Macropis europaea:
gewone slobkousbij
koekoeksbijen:
wespbijen
 
Startpagina
Inleiding
Haften
Libellen
Sprinkhanen
Wantsen en Cicaden
Gaas-, Elzen- en Schorpioen- vliegen
Dagvlinders
Nachtvlinders
Schietmotten
Vliegen en Muggen
Wespen
Bijen
Kevers
Spinnen
 
 

In het voorjaar zo ongeveer vanaf eind eind maart vliegen een drietal algemeen voorkomende soorten die met het blote oog na enige oefening redelijk goed te onderscheiden zijn: de gewone sachembij, de rosse metselbij en het vosje.
Van het vosje is alleen de vrouw goed herkenbaar. Over het algemeen begint de vliegtijd van vrouwen wat later dan die van mannen.
Met name de sachembij is een forse bij, die wel wat op een hommel lijkt. De rosse metselbij is wat kleiner, terwijl de vrouw van het vosje ook wel wat hommelachtig aandoet. 
Het vosje (een zandbij) nestelt in de grond,  de sachembij nestelt in verticale wanden, dat kan een talud zijn of ook muren, de rosse metselbij in holten en spleten om het even waar, deze soort maakt ook gebruik van aangeboden kunstmatige nestgelegenheden. De rosse metselbij verzamelt het stuifmeel onder het achterlijf in de buikschuier - rijen naar achter wijzende stevige haren - het vosje en de sachembij dragen de pollen op de achterpoten.

Een vierde, hier wat minder algemene, goed herkenbare voorjaarsbij is de grijze zandbij. Zoals de naam al aangeeft nestelt deze net als het vosje in de bodem. Stuifmeel van wilgen wordt op de achterpoten verzameld.


Gewone sachembij - Anthophora plumipes
klik voor vergroting klik voor vergroting klik voor vergroting
Flevopark, man, 17 april 2006 Flevopark, vrouw, 3 mei 2006 Flevopark, vrouw, 3 mei 2006
klik voor vergroting klik voor vergroting Mannen van de sachembij hebben witte gezichtjes,  de middelste  poten zijn extra lang en hebben  lange haren. Vrouwen hebben een donker gezicht en de middenpoten zijn normaal gevormd. Je ziet op deze foto's ook dat de bijen hun tong uitgestoken houden als ze van bloem tot bloem vliegen.
IVN-tuin Diemen, man, 1 april 2009

links vliegend op longkruid, rechts is de extra lange middenpoot goed te zien.




top

Rosse metselbij - Osmia bicornis (synoniem: rufa)
klik voor vergroting klik voor vergroting klik voor vergroting
Thuis dood op vensterbank aangetroffen, man, 
31 maart 2006
Flevopark, man, 
28 maart 2007
Flevopark, vrouw, 
12 april 2007
klik voor een vergroting Ook bij deze bij heeft de vrouw een donkere en de man een lichtkleurige gezichtsbeharing.
De antennes van de man zijn zichtbaar langer.
<--
klik voor een vergroting
IVN-tuin Diemen, man, 1 april 2009
ter vergelijking links een sachembij, rechts een rosse metselbij, beide op longkruid in de IVN-tuin Diemen, 1 april 2009.


top

Vosje - Andrena fulva
klik voor vergroting klik voor vergroting
Flevopark, vrouw, fouragerend op berberis, 12 april 2005 Flevopark, vrouw, 12 april 2005
Kenmerken vrouw van het vosje: rug van borst en achterlijf met lange, roodbruine beharing, voor het overige helemaal zwart

Grijze zandbij - Andrena vaga

klik voor vergroting
Vijfhoek, 18 april 2011. Vrouw met stuifmeel aan achterpoten op zoek naar nestingang
Kenmerken grijze zandbij: forse bij, borststuk dicht en egaal grijs behaard, achterlijf vrijwel kaal en glimmend zwart.


top